|
|
|
|
|
12 de novèmbre de 2006
XIIIen RESCÒNTRE D’AVERROÈS
Tretzen rescòntre d’Averroès, Marselha lei 10 e 11 de novembre de 2006 : « Liberté, libertés entre Europe et Méditerrannée ». Subjèct d’actualitat, subretot se comprenèm aquò coma lo rapòrt de l’Euròpa a l’islamisme a un moment que lo perilh terrorista sèrt de tèla de fons, de pensada basica e espaurís son monde. Vaquí una reflexion personala sus çò que s’es dich au cors d’aquelei tres conferèncias, çò ausit, çò compres e interpretat per lo narrator. Premier de tot, dins lo monde coma siam constrechs de lo vèire cada jorn mai obscurantist, crispat sus sa pòst de sauvament, dieu o diable, Bush o Ben Laden, maniquèu au risca de se perdre, es un chale de rescontrar de gents que soscan. Aquelei gents an una formacion, una experiència seguras, son pas embarrats dins la preson de l’estat-nacion francés, conoisson e se parlan ambé pron de gents de poder dins lo monde, fan d’analisis ponchudas sus l’actualitat. Aquelei gents son conoissuts dei poders en plaça que, de còps, li fisan de missions d’analisis socialas, de prospectivas, de còps diplomaticas. E alora ? E ben, figuratz vos qu’au nivèu de la societat, onte dèurian i jogar un ròtle de tria, existisson pas, son desconeguts, escrachats, esconduts per lo simplisme sagataire dei profiechs d’estat e lei mediàs... Politica, onte t’escondes ? Divèndres après-dinnar : « Les passeurs de liberté ». Coma de costuma, aquesta premiera conferència tracta de l’istoric dau subjèct. Aquí partèm dau resson de la revolucion francesa au nivèu de la « Sublima Pòrta », dau monde turc (la laïcitat...), per vèire l’emprenta deis eveniments europèus e de la colonizacion sus l’Orient Pròchi e lo Magreb. Sembla qu’avèm pas finit de pagar lei degalhs de la diplomacia de la canoniera. Es aquí que lo monde musulman an comprès qu’èran en retard dins la « civilizacion » dau carnalatge. An començat de se trobar inferiors ais occidentaus e an totjorn assajat de se ragantar... çò qu’es un mejan mai complit per fargar de societats d’intolerància, de violéncia. Qu’es pas possible de retipar una civilizacion sus una autra e la consequéncia d’una mespresa tala es l’engana permanenta. A l’imatge de nòstrei bèlas societats modèrnas... De passaires de libertat, es pas evident que n’i aguesse de que costat que siègue. Aquelei que conoisson l’evolucion dei societats occidentalas e musulmanas pòdon porgir, sus la durada, un fum d’exemples que mòstran una mena de cicle que met en avans un còp una civilizacion, un còp l’autra, mai son de tròp desparrieras per evoluïr ensems. Disabte de matin : « La liberté ou la peur ? ». O la situacion uèi, aquela que la vivem. Es aquí que lei vejaires son lo mai desviants, farlabicats e fòra rason. Lei carraus lei mai prigonds, la paur d’un islamisme egemonic, l’abséncia, estimada coma constitutiva, de libertats dins lo monde musulman podián menar la discussion sus lo terrenh poirit dau racisme conscient o pas. Aquò s’es tradusit dins la vivacitat d’una discussion onte cadun aviá lo socit de pas veire desvariar son vejaire dins d’escorchits somaris. Leis ensenhaments son pasmens mai qu’interessants. Lei causas son complexas, dèuriá anar sensa va dire, mai... Çò segur es que tota generalizacion, tota amira « negre o blanc » es d’intrada desqualificada. Lei diferéncias culturalas entre monde occidentau e monde musulman son una evidéncia, alora, de doas causas l’una : o ben aquò es negat, l’autre, diferent, a tòrt, que siáu ieu lo mai bèu ; o ben prenem acte de la diferéncia, qu’es en fach la riquessa umana, mai fau assajar de comunicar e de se comprendre... Una constanta dins totei aquelei societats, uèi, es que, en partida en causa de la mondializacion, de la difusion de l’informacion, i a una mena de comportament generau comun. Leis estats s’escrancan, lei poders son obligats de jogar doble juec entre repression e liberalizacion e, dins aquesta falha la societat civila s’enrega per engimbrar de facto d’avançadas que, se son pas espectaclosas, son mai que significativas. Per dire autrament, ansin lo negre es de mens en mens negre, e aquò es la resulta de la pression de grops divers, que seguisson pas totjorn la meteissa tòca mai que van dins lo meteis sens. Lo temps dau mestrige deis estats e de son arsenau legislatiu s’aluencha. Dei dos bòrds de Mediterranèa. Disabte après-dinnar : « Demain, la liberté ? ». Coma de costuma dins aquelei rescòntres, es la partida la mai pivelanta : una projeccion sus lei perspectivas d’avenir. La riquessa dei tèmas descoratja un pauc un rendut còmpte que se voldriá complet. Simpletament, la premiera question es : de que far de la paur dau terrorisme ? Aquí la responsa es clara : fau pas jamai calar. Una citacion mai qu’importanta fuguèt repetida : « Aqueu qu’abandona la libertat per trobar la seguretat, aurà pas la libertat nimai la seguretat ». De que soscar per aquelei qu’an enveja de respondre ai serenas de la drecha extrema... Es evident qu’aquò es pas una fin en se e avèm, nautrei bèus occidentaus, de trabalh de far per renfortir nòstra « democracia » s’existís... Leis exemples de poders abusius en Euròpa son de tròp frequents. Prenem solament la politica policiera de Sarkosi en França, la flaquesa deis « Occidentaus » fàcia au chaple israelian, la negacion de democracia que rend « naturau » de tenir pas compte de la soleta eleccion « normala » en Palestina : aquela d’un govern dau Hamas, etc... D’efièch, l’Islam demòra un marcaire d’identitat fondamentau. Fins ara, gès d’ideologia, e subretot pas occidentala, a capitat de prene sa plaça. Normau que l’islamisme siá solet per prene en carga lei frustracions dau monde musulman. L’ora es pas ais aleiçonaires, mai a la discussion sensa exclusiva. Leis estats que s’escrancan, i a de gents per volguer pas o veire. Pasmens, n’i a jà au mens dos dins lo monde qu’an pas mai d’existéncia reala : Afganistan e Irac. Lo mendre mau seriá un estat de drech... Mai, onte que siá, n’en siam pas aquí. Dins la sala, quauqu’un diguèt : « faudriá que l’estat se limitesse a un ròtle d’arbitre, de mediator ». Avem aquí lo subjècte d’un autre rescòntre...
Lo redactor d’aquestei linhas, sortènt dei Rescòntres, aviá enveja de legir certs autors e n’en balha aquí la tièra (tot es ailàs en francés) :
Jean Bauberot, istorian e sociologa de la laïcitat, École pratique des hautes études a la Sorbonne : « Histoire de la laïcité en France » (Puf, « Que sais-je ? », 2005) « L’intégrisme républicain contre la laïcité » (L’Aube, 2006) « Éloge de la désobéissance » (amb Eyal Sivan, Poche, 2006)
Rony Brauman, metge, ancian president de « Médecins sans frontières », ensenhaire a Sciences Po, Paris : « Penser dans l’urgence. Parcours critique d’un humanitaire » (Entrevista ambé Catherine Portevin, Seuil, 2006) « La discorde : Israël, Palestine, les Juifs, la France » (Discussion ambé Alain Finkielkraut e Elisabeth Levy, Mille et Une Nuits, 2006)
François Burgat, cercaire au Cnrs, politològ de l’Islam : « L’Islamisme en face » (Poche, 2002) « L’Islam à l’heure d’Al-Qaïda » (La Découverte, 2005)
Pas mai de paraula d’evangèli que de veritat revelada dau coran o de la torà : i aurà evolucion quand se botaràn en plaça lei modalitats de comunicacion, de paraula e d’escota de l’autre...
Joan-Glaudi LATIL
|
| Retour haut de page | ||
|
www.consuls-marseille.eu www.consuls-marseille.org |
Pour nous joindre : consuls@free.fr |
Gestion du site Jean-Luc Valverde dernière modification Août 2009 |